پیمایش پیمایش

 

محتوا محتوا

یادداشت/ احسان عابدی؛

تغییر کاربری فردو به یک آزمایشگاه زیرزمینی!


در ادامه بررسی خطوط قرمزی که در بیانیه لوزان از آنها عدول شده، می‌توان به تقلیل جایگاه تاسیسات فردو از یک سایت غنی‌سازی پیشرفته به یک آزمایشگاه فیزیک زیرزمینی اشاره کرد.

یزد امـــــروز؛  بخش دوم/ احسان عابدی: در ادامه بررسی خطوط قرمزی که در بیانیه لوزان از آنها عدول شده، می‌توان به تقلیل جایگاه تاسیسات فردو از یک سایت غنی‌سازی پیشرفته به یک آزمایشگاه فیزیک زیرزمینی اشاره کرد.

مرکز هسته‌ای فردو، که به نام شهید علی محمدی نامگذاری شده، یکی از حساس‌ترین و مهم‌ترین مراکز هسته‌ای ایران است که به دلیل اهمیت و نقش آن در پیشرفت هسته‌ای و تکنولوژی جمهوری اسلامی ایران، چند سالی است به یکی از مناقشات اصلی مذاکرات هسته‌ای تبدیل شده است.

مرکز فردو در عمق حدود 90 متری زیر کوه‌ها و صخره‌ها ایجاد شده و امنیتی فوق العاده در برابر تهاجم زمینی و هوایی دارد. هدف از تاسیس این مرکز، غنی‌سازی اورانیوم و انجام آزمایش‌های مهم و حساس بوده است و هر عقل سلیمی با دانستن این‌که این مرکز هسته‌ای در عمق ده‌ها متری زیر زمین است، حتماً متوجه اهمیت و حساسیت ماموریت و شرح وظیفه آن خواهد شد.

علت تمرکز غربی‌ها و مخصوصاً آمریکایی‌ها روی این مرکز، نقش حائز اهمیت آن در پیشرفت ایران در دانش هسته‌ای و دست‌یابی به قله‌های تکنولوژی روز دنیا در زمینه استفاده از انرژی صلح‌آمیز هسته‌ای است، وگرنه چه دلیلی برای وسواس در تعطیل کردن آن دارند؟!

اهمیت مرکز فردو موجب شد تا رهبر معظم انقلاب در تیر ماه ۹۳ در دیدار با جمعی از مسئولان نظام به آن اشاره کرده و تاکید کنند که: «مسئله‌ی ظرفیّت غنی‌سازی یک مسئله است که خیلی مهم است؛ مسئله‌ی تحقیق و توسعه که قطعاً باید رعایت بشود؛ حفظ تشکیلاتی که دشمن قادر به تخریب آن نیست. روی «فردو» تکیه می‌کنند، چون غیر قابل دسترسی است برای آنها؛ می‌گویند جایی که ما نمی‌توانیم به آن ضربه بزنیم، نباید داشته باشید! این خنده‌آور نیست؟»

علاوه بر تاکید رهبر معظم انقلاب بر حفظ مرکز فردو و البته کارویژه آن، یعنی «غنی‌سازی»، مسئولین ایرانی نیز بر حفظ مرکز فردو تاکید زیادی کرده بودند. به عنوان مثال علی اکبر صالحی قبل از مذاکرات لوزان گفته بود: «هر توافق نهایی باید شامل خواسته ایران برای فعال ماندن راکتور آب سنگین اراک و مرکز غنی سازی فردو باشد.»

با این حال، اگر به متنی استناد کنیم که وزارت امور خارجه ایران و تیم مذاکره کننده ایرانی به آن اشاره می‌کنند – و ای کاش به یک متنی «استناد» می‌کردند- درباره فردو آمده است که: « فردو از یک سایت غنی‌سازی به یک مرکز هسته‌ای، فیزیک و فن‌آوری تبدیل خواهد گردید. در این مرکز همکاری بین‌المللی در حوزه‌های تحقیق و توسعه مورد توافق مورد تشویق قرار خواهد گرفت. مواد شکافت‌پذیر در فردو نخواهد بود.»

آقای ظریف نیز در نشست خبری خود بعد از قرائت بیانیه گفتند: «بیش از هزار سانتریفیوژ در فردو فعالیت خود را ادامه می‌دهند، بدون اینکه غنی‌سازی انجام دهند.»

این در حالی است که اگر به متن مورد استناد وزارت امور خارجه آمریکا توجه کنیم، این موارد تکان‌دهنده درباره فردو را خواهیم دید:

«-ایران موافقت کرده تا به مدت دست‌کم ۱۵ سال در تأسیسات فردو غنی‌سازی اورانیوم انجام ندهد.

- ایران موافقت کرده تا دست‌کم به مدت ۱۵ سال در فردو تحقیقات و توسعه مرتبط با غنی‌سازی اورانیوم انجام ندهد.

- ایران به مدت دست‌کم ۱۵ سال هیچ مواد شکافت‌پذیری در فردو نخواهد داشت.

- تقریبا دو سوم سانتریفیوژها و زیرساخت‌های فردو حذف خواهد شد. سانتریفیوژهای باقی‌مانده نیز اورانیوم غنی نخواهد کرد.»

آیا در صورت تحقق چنین مواردی در مرکز فردو، خط قرمز حفظ این مرکز غنی‌سازی رعایت شده است؟!

اساساً مرکز فردو چه اهمیت و کارآیی برای ما خواهد داشت، وقتی حق غنی‌سازی در آن نداشته باشیم و آن را به یک مرکز تحقیقات محدود تبدیل کنیم؟

مگر دانشمندان ما نمی‌توانند تحقیقات محدود و کنترل شده خود را در روی زمین و در آزمایشگاه‌های شهری و دانشگاهی انجام دهند که باید به عمق ده‌ها متری زیر زمین بروند؟!

آیا عقلانی و منطقی است که یک کشوری با هزینه زیاد و طی چندین سال، تاسیساتی امنیتی زیر زمین ایجاد کند تا از آن برای تحقیقات و آزمایشات محدودی استفاده کند که هر لحظه توسط بازرسان غربی کنترل و نظارت شود؟!

خون شهدای هسته‌ای ما، که توانسته بودند به غنی‌سازی 20 درصد دست پیدا کنند، به پای همین مرکز فردو ریخته شد و برگ برنده غنی‌سازی 20 درصدی که البته حضرات در توافق ژنو آن را بر باد دادند، در مرکز فردو تحقق پذیر شده بود. حال چگونه می‌توانیم آن را به یک آزمایشگاه فیزیک تغییر کاربری دهیم و چشم در چشم علیرضا و آرمیتا بیندازیم؟!

... ادامه دارد...

بخش اول این یادداشت را اینجا بخوانید






آخرین اخبار آخرین اخبار